Avrasya Bir – Demet Sonğurtekin, Mehmet Yıldız ve Gökhan Aydın Konferansı
28 Nisan 2019
İz Bırakanlar – Prof. Dr. Mümtaz Turhan
28 Mayıs 2019

İz Bırakanlar – Yusuf Altıntaş

İz Bırakanlar 1
Denizli’den Çıkıp Kanada’da Yılın Profesörü Seçilmeye Uzanan Bir Hayat:
Yusuf Altıntaş

1953’te Denizli’nin küçük bir kasabası olan Bekilli’de doğan Yusuf Altıntaş, Kanada’da “Yılın Profesörü” seçilerek bizleri gururlandırmış bir bilim insanı. Hikayesi ise herkese örnek olacak türden.
12 yaşlarında babası şarap üretimine başlayınca ailesine yardım ederek şişe yıkama, doldurma, eşek ile bağlardan üzüm çekme işlerinde çalışmış.
Kasabalarında lise olmadığı için Denizli Lisesi’ne giden Yusuf Altıntaş, Pamukkale’de bir şarapçı dükkanı açıldığında liseyi ve dükkanı beraber idare etmeye başlamış. Dükkanda yatıp kalkan Altıntaş, tatil nedir bilmeksizin günde 5-6 saat uykuyla hem derslerine çalışmış, hem de dükkanda çabalamış.
1971’de İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi Uçak Mühendisliği Bölümünü kazanınca dükkanı elden çıkarmış.
Üniversiteyi bitirip kıt kanaat imkanlar ile İngiltere’ye giden Altıntaş, burada bir buçuk yıl dil eğitimi ile birlikte Manchester Üniversitesi’nde takım tezgahları eğitimi almış. Parasızlıktan 23 yaşında geri döndüğü Türkiye’de Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu’nda çalışmaya başlamış.
Bir bayram tatili sırasında Amerika’ya master yapmaya giden bir arkadaşının veda yemeğine katılan Altıntaş,
arkadaşının kullanmayıp masada bıraktığı Kanada’daki iki master başvuru formunu boşa gitmesin diye doldurup postalaması sonrası bir telgraf ile burs kazandığı haberini almış. Bu haber sonrası nişanlısı ile hemen evlenip University of New Brunswick’deki master programı için beraber yola koyulmuşlar.
Kanada’da ayda 480 dolar burs ile yarı aç yarı tok yaşayan Altıntaş, 16 ay sonra master programını bitirdiğinde bölümün en yüksek notu ile mezun olmuş. Doktora eğitimi için birkaç yerden burs çıksa da ailesini geçindirmek için bir sene bir uçak motor fabrikasının imalat mühendisliğini, iki sene de McMaster Üniversitesi’nde CAD/CAM enstitüsünün başmühendisliğini yapmış.
3 yıl sonra doktorasına devam etmek isteyen Altındaş’a master derecesinin yüksek olması nedeniyle NSERC (Kanada’daki TUBİTAK karşılığı) doktora bursu ile ödüllendirilmiş. 3 yıl sonra doktorasına devam etmek isteyen Altındaş’a master derecesinin yüksek olması nedeniyle NSERC (Kanada’daki TUBİTAK karşılığı) doktora bursu ile ödüllendirilmiş.
Mc Master Üniversitesi’nde 20. yüzyılın en meşhur tezgah hocası Prof. Dr. Jiri Tlusty ile doktora yapıp, 1986 yılında Kanada’daki en iyi 3, dünyadaki ise en iyi 30 üniversiteden biri olan şimdiki okulu British Columbia Üniversitesi’nde “yardımcı doçent” olarak işe başlamış.
Şu anda çalıştığı laboratuvar Kanada ve Amerika’nın kendi konusunda en donanımlı ve büyük laboratuvarı.
Altıntaş’ın uzmanlığı, talaşlı imalat, takım tezgâhları ve onların bilgisayar kontrolü… Üzerinde çalıştıkları konular çok kompleks ve derin uzmanlık gerektirdiği için üniversite içinde şirket de kurmuşlar. Üretilen matematiksel tezgâh ve imalat programları dünyanın tüm uçak sanayinde ve 200 kadar büyük fabrika ve üniversite araştırma merkezlerinde kullanılıyor.
Yusuf Altıntaş’ın aldığı ödüller işinde ne kadar başarılı olduğunun bir göstergesi.
1997’de Enternasyonal İmalat Mühendisliği Araştırmacıları Akademisi (CIRP), 1998’de Amerikan Makina Mühendisleri Odası (ASME), 2005’te Amerika İmalat Mühendisleri Birliği (SME), 2007’de Kanada Mü­hendisler Akademisi (CAE), 2008’de Pratt & VVhitney Canada’ya, ardından da Tokyo Üniversitesi’ne “Fellow” olarak seçilmiş.
Üniversitede ve Kanada’da ilk Mechatronics Opsiyonu’nu kuran kişi.
Hocalık yaptığı British Columbia Üniversitesi’nde 2011 yılında en iyi ders veren mühendislik hocası seçilmiş.
2011 yılında Kanada Mühendisler Odası’nın en iyi mühendisi seçilip altın madalya almış.
Yaptığı araştırmalardan dolayı Stuttgart ve Budapeşte Teknik Üniversiteleri’nden onursal doktoralar verilmiş.
Geçtiğimiz Ağustos’da Enternasyonal İmalat Mühendisliği Akademisi’nin (CIRP) 2017 yılındaki başkanlığına seçilen ilk Türk ve Kanadalı bilim insanı olmuş.
Aynı zamanda Kanada’daki Kraliyet Bilim Akademisi’nin ve Mühendisler Akademisi’nin asil üyeliğine seçilen ilk Türk mühendis.
Ve son olarak Kanada’da Yılın Endüstri ile En İyi Çalışan Profesörü seçildi.
2013’te de TÜBİTAK Özel Ödülü’ne layık görülmüş.
TÜBİTAK Özel Ödülü’nü (50 bin TL) “Kasabam beni yetiştirdi ve Kanada’ya kazandırdı. Fakir halkın vergisinden toplanan parayı ödül olarak Kanada’ya götürmek bana uymaz.” diyerek ÇYD (Çağdaş Yaşamı Destekleme Vakfı) aracılığı ile bağışlamış.
Yusuf Altıntaş geçmişte Türkiye’ye dönmeyi çok düşünmüş. İzmir 9 Eylül Üniversitesi’nde çalışmayı hayal ediyormuş. Hatta 1993 yılında dört ay denemiş ama sistem onu fazlasıyla rahatsız etmiş.
Sebebini ise şöyle anlatıyor:
“YÖK o kadar tahribat yapmış ki, devletin politik oyun sahasına dönüşmüş devlet üniversitelerinde benim gibi kuyruğu fazla dik duranlar barınamaz. Döndük geriye. Akademik kültür tamamen erozyona uğramış. Politik kamplaşma araştırma ve eğitimi ikincil plana fırlatmış. TÜBİTAK Ödülü sırasında bunu eleştirmiştim zaten. Bu kadar çökmesine rağmen halen çok saygın akademisyenler var ülkede. Onlara saygım sonsuz, çok zoru başarmaktalar.”